Các doanh nghiệp ngoại thương Việt Nam và các bên khai thác tuyến Mỹ cần lưu ý 👇 Tỷ lệ kiểm hóahàng Việt Nam xuất khẩu sang Mỹ đang tăng vọt, tình trạng giữ container ngày càng nhiều, chi phí thông quanliên tục leo thang. Nhiều người chỉ biết "Mỹ đang điều tra Thuế 301 đối với ViệtNam" nhưng hoàn toàn không biết họ thực chất đang điều tra cái gì. --- Trước hết, hãy làm rõ một điều: Mỹ không điều tra hàng Việt Nam, họ điều tra hàng Trung Quốcẩn dưới mác hàng Việt Nam. Từ năm 2018, Mỹ bắt đầu áp thuế301 lên Trung Quốc, bao trùm hơn 370 tỷ USD hàng hóa. Hàng côngnghiệp bị áp thuế 25%, hàng tiêu dùng 7.5%, còn năng lượng mới và xe điện lêntới 75% - 100%. Bản thân Việt Nam và Thái Lan khôngphải chịu mức thuế này. Do đó, một số bên đã vận chuyển thành phẩm từ Trung Quốc sang Đông Nam Á, thayđổi bao bì, nhãn mác, xin giấy chứng nhận xuất xứ (C/O) để giả mạoxuất xứ Đông Nam Á xuất khẩu sang Mỹ. Việc Mỹ điều tra Thuế 301đối với Việt Nam chính là để bịt lỗ hổng này. --- Hải quan Mỹ hiệntại kiểm tra như thế nào? Không chỉ xem chứng nhận xuất xứ nữa, mà truy xuất nguồn gốctoàn chuỗi cung ứng: Danh mục nguyên vật liệu (BOM), nguồn gốc nguyên liệu thô, hồsơ sản xuất của nhà máy, tỷ lệ giá trị gia tăng nội địa - cả 4 yếu tố này đều bịkiểm tra nghiêm ngặt. Một khi phát hiện gian lận xuất xứ, doanh nghiệp sẽ hứng chịu"combo 3 đòn": Giữ container trả về + Truy thu toàn bộ thuế 301 + Phạttiền cực nặng. Trường hợp nghiêm trọng còn bị truy xuất ngược lại các đơn hàng trong quá khứ. --- Những hành vi sau đây chắc chắn 100% sẽ gặp rủi ro ❌ ❌ Chuyển container trực tiếp: Thành phẩm đến kho ngoại quan Việt Nam chỉ thay đổi baobì, không qua bất kỳ khâu gia công thực chất nào. ❌ Xin C/O từ nhà máy ma: Nhờ các công ty vỏ bọc không có năng lực sản xuất tại Việt Nam đứng tên xin chứng nhận xuất xứ. ❌ Tỷ lệ giá trị gia tăng không đạt chuẩn: Chỉ lắp ráp đơn giản, giá trị gia tăng nội địa khôngđạt yêu cầu hợp chuẩn. Con đường hợp chuẩn duy nhất hiện nay: Linh kiện cốt lõi xuất từ Trung Quốc → Gia công sâu và hoàn thiện tại Việt Nam → Đáp ứng yêu cầu giá trị gia tăngnội địa → Xuất khẩu chính ngạch sang Mỹ. --- Việc hàng TrungQuốc trung chuyển qua Đông Nam Á sang Mỹ có thật không? Có thật, và quy mô từng rấtlớn. Nhưng hai năm trở lại đây đã hạ nhiệt đáng kể. Hình thức trung chuyển lậu cơ bảnđã bị đào thải vì tỷ lệ kiểm hóa quá cao, một khi bị phát hiện thì tổn thất lớn hơn nhiều sovới tiền thuế tiết kiệm được. Xu hướng chủ đạo hiện nay là dịch chuyển chuỗi cung ứng hợppháp: Doanh nghiệp Trung Quốc xây dựng nhà máy tại Việt Nam, nhập khẩu linh kiện từ trong nước và hoànthiện quy trình gia công tại Việt Nam. Đây là sự phân công lao động toàn cầu bình thường và hoàn toàn hợppháp. --- Dưới đây là số liệu thực tế, đừng bị cuốn theo những thôngtin thổi phồng trên mạng 👇 🇻🇳 Xuất khẩu từ Việt Nam sang Mỹ: Hànghóa có chứa linh kiện/năng lực sản xuất của Trung Quốc chiếm khoảng 15%-16%, quymô hàng năm từ 22-25 tỷ USD. Trong đó, hoạt động trung chuyển lậu thuầntúy đã giảm xuống dưới 3%. Các ngành hàng có nguy cơ cao: • Đồ nội thất, thiết bị gia dụng nhỏ, kim khí gia dụng: Nguồn gốc Trung Quốc chiếm 25%-35% • Phụ liệu dệt may, quần áo thành phẩm: 12%-20% • Máy móc thiết bị hạng nặng: Dưới 5% 🇹🇭 Xuất khẩu từThái Lan sang Mỹ: Linh kiện/năng lực sản xuất của Trung Quốc chiếm khoảng 8%-11%,quy mô hàng năm từ 7-9 tỷ USD. Hải quan Thái Lan kiểm soát nghiêm ngặt hơn,dư địa cho trung chuyển lậu ít hơn, tỷ lệ vi phạm dưới 2%. Các ngànhhàng có tỷ lệ cao: • Điều hòa, phụ tùng ô tô: Linh kiện trung gian từ Trung Quốc chiếm35%-42% • Vải và phụ liệu dệt may: 20%-28% • Hàng tiêu dùng thông thường: 6%-10% Đây cũng là lý do nhiềudoanh nghiệp hiện nay ưu tiên lựa chọn đầu tư vào Thái Lan. --- Xu hướngnăm 2026, một vài điểm mấu chốt: ① Lợi thế của ViệtNam cơ bản đã thoái trào, việc kiểm tra nghiêm ngặt đã trở thành bình thường mới, kỷ nguyênđổi container né thuế đã hoàn toàn chấm dứt. ② Malaysia và Indonesia đang trở thành những điểm nóngmới, nhưng Mỹ cũng đã đồng thời triển khai truy xuất nguồn gốc tại đây, tương lai sẽ chỉ ngày càng thắt chặt hơn. ③ Ranh giới đỏ hợp chuẩn chỉ có một: Tỷ lệ giá trị giatăng nội địa tại Đông Nam Á phải ≥ 30% trị giá FOB, đồng thời phải có đầy đủ hồsơ sản xuất, danh mục nguyên vật liệu (BOM) và sổ sách nhà máy. ④ Khônggia công, gia công giá trị thấp, xin chứng nhận từ công ty ma đều bị coi là vi phạm. Khibị phát hiện, không chỉ lô hàng đó bị ảnh hưởng mà doanh nghiệp sẽ bị đưa vào danh sách đen của Mỹ, ảnh hưởng lâu dài đến việc xuất khẩu đi tuyến Mỹ. --- Tóm lại mộtcâu: Việc thắt chặt kiểm tra Thuế 301 tại Việt Nam và Thái Lanchưa bao giờ là nhắm vào Đông Nam Á, mà là Mỹ đang chặn đứng một cách chính xác các lỗ hổng né thuế của hàng hóa Trung Quốc. Muốn đi tuyến Mỹ qua Đông Nam Á, tuânthủ pháp luật (hợp chuẩn) là con đường duy nhất. Đừng bao giờ mang tâm lý cầu may.